فوتبالی که هیچوقت پیشرفت نکرد؛ میلیاردها دلار در جوب!
تیم ملی فوتبال عربستان در دو جام جهانی اخیر تنها با یک پیروزی برابر آرژانتین توانست شگفتی بیافریند اما حتی موفق به صعود به دور حذفی هم نشد.
چهار سال پیش عربستان یکی از بزرگترین شگفتیهای تاریخ جام جهانی را رقم زد. شاگردان هروه رنار در نخستین دیدار خود در جام جهانی ۲۰۲۲ قطر موفق شدند آرژانتین مدعی و قهرمان نهایی مسابقات را با نتیجه ۲ بر یک شکست دهند؛ پیروزیای که هنوز هم یکی از تاریخیترین نتایج جامهای جهانی به شمار میرود.
هرچند سعودیها در ادامه برابر لهستان و مکزیک شکست خوردند و با سه امتیاز از صعود بازماندند، اما نمایش این تیم امیدهای زیادی برای آینده فوتبال عربستان ایجاد کرد. تیم رنار در گروهی که آرژانتین، لهستان و مکزیک حضور داشتند، دستکم نشان داد توان رقابت با قدرتهای فوتبال جهان را دارد.
اما چهار سال بعد، شرایط کاملاً متفاوت بود.
از بازگشت رنار تا قمار ناموفق روی دونیس
پس از فراز و فرودهای فراوان، مدیران فوتبال عربستان بار دیگر هروه رنار را به نیمکت تیم ملی بازگرداندند، اما این همکاری نیز دوام چندانی نداشت و سرمربی فرانسوی از سمت خود کنار رفت.
فدراسیون فوتبال عربستان سپس هدایت تیم ملی را به گئورگیوس دونیس سپرد؛ مربیای که قرار بود نسل طلایی و لیگ پرستاره عربستان را به موفقیت در جام جهانی ۲۰۲۶ برساند اما نتیجه، یکی از ضعیفترین عملکردهای سالهای اخیر فوتبال ملی این کشور بود.
عربستان در گروه H جام جهانی ۲۰۲۶ موفق به کسب حتی یک پیروزی هم نشد؛ تساوی یک بر یک مقابل اروگوئه، شکست سنگین ۴ بر صفر برابر اسپانیا و تساوی بدون گل مقابل کیپورد، حاصل کار سعودیها بود تا با تنها دو امتیاز و تفاضل گل منفی چهار، پایینتر از اسپانیا، کیپورد و حتی به دلیل تفاضل گل کمتر نسبت به اروگوئه، در قعر جدول قرار بگیرد و خیلی زود با جام خداحافظی کند.
میلیاردها دلار خرج لیگ؛ اما تیم ملی بدون پیشرفت
ناکامی عربستان زمانی بیشتر به چشم میآید که به سرمایهگذاری عظیم این کشور در فوتبال باشگاهی نگاه کنیم.
در چند سال اخیر لیگ حرفهای عربستان با صرف میلیاردها دلار موفق شده ستارههایی مانند کریستیانو رونالدو، کریم بنزما، نیمار، سادیو مانه، انگولو کانته، ریاض محرز، روبرتو فیرمینو، سرگئی میلینکوویچ ساویچ، روبن نوس، مارسلو بروزوویچ، کالیدو کولیبالی، ایوان تونی، ژائو کانسلو و دهها ستاره مطرح دیگر فوتبال جهان را جذب کند.
هدف اصلی این پروژه تنها افزایش جذابیت لیگ نبود؛ مدیران سعودی امیدوار بودند حضور این فوقستارهها باعث ارتقای سطح فنی بازیکنان داخلی، افزایش کیفیت مسابقات و در نهایت موفقیت تیم ملی در عرصه بینالمللی شود.
اما دستکم تا امروز، چنین اتفاقی رخ نداده است.
برخلاف انتظارات، تیم ملی عربستان نه تنها نسبت به جام جهانی ۲۰۲۲ پیشرفت نکرد، بلکه از نظر نتایج نیز عقبگرد محسوسی داشت. تیمی که چهار سال قبل آرژانتین را شکست داده بود، این بار حتی موفق به کسب یک برد هم نشد و با نمایشی ناامیدکننده از دور رقابتها کنار رفت.
دومینوی استعفا پس از حذف
ناکامی در جام جهانی تنها به حذف تیم ملی ختم نشد و موجی از تغییرات مدیریتی را در فوتبال عربستان به راه انداخت.
ابتدا مایکل امیلیانو، مدیر ورزشی لیگ حرفهای عربستان که مسئول طراحی سیاستهای نقلوانتقالاتی و جذب ستارههای بینالمللی بود، از سمت خود استعفا کرد.
پس از آن نیز یاسر المسحل، رئیس فدراسیون فوتبال عربستان، با پذیرش مسئولیت حذف تیم ملی از جام جهانی ۲۰۲۶ از سمت خود کنارهگیری کرد و در بیانیهای رسمی از هواداران عذرخواهی کرد.
سرمایهگذاری عظیم عربستان بدون تردید چهره لیگ این کشور را متحول کرده و باعث شده میلیونها نفر مسابقات آن را دنبال کنند، اما تجربه جام جهانی ۲۰۲۶ نشان داد داشتن ستارههای بزرگ در لیگ داخلی، الزاماً به معنای موفقیت تیم ملی نیست.
اکنون پرسش اصلی این است که آیا مدیران فوتبال عربستان پس از این ناکامی، مسیر توسعه فوتبال پایه و پرورش استعدادهای بومی را در اولویت قرار خواهند داد یا همچنان پروژه پرهزینه جذب فوقستارههای خارجی را ادامه میدهند؛ پروژهای که تاکنون بیش از آنکه برای تیم ملی افتخار به همراه داشته باشد، به استعفاهای پیاپی و حذفهای زودهنگام ختم شده است.