گزارشگر تا دقیقه ۲۵ اسم بازیکنان تیم ملی را نمیدانست
تیم ملی فوتبال در روز ۲۴ تیرماه سال ۱۳۶۸ یکی از شگفتانگیزترین بازیهای تاریخش را برگزار کرد.
ایران در دور مقدماتی جام جهانی ۱۹۹۰ به مصاف تیم ملی چین رفت. مرور اتفاقات آن دوران و بررسی شرایط آن روزگار فوتبال ملی به شما نشان میدهد که علت خاص بودن این بازی چیست.
در بهار سال ۱۳۶۸، مهدی مناجاتی ۴۳ ساله به جای زندهیاد پرویز دهداری، سرمربی تیم ملی شد. با حضور او تصور میشد بازیکنان ملیپوش سابق که به علت اختلاف با دهداری از تیم ملی استعفا داده بودند، به تیم ملی برگردند. برخی از آنها مثل غلامرضا فتحآبادی، احمد سجادی، مرتضی فنونیزاده، ضیا عربشاهی و فرشاد پیوس قبل از آن، به اشکال مختلف، به تیم ملی برگشته بودند، اما ستارگان زیادی مثل محمد پنجعلی، مهدی ابطحی، ناصر محمدخانی، حمید درخشان، شاهرخ بیانی، شاهین بیانی، مرتضی یکه، عبدالعلی چنگیز و... دور از پیراهن تیم ملی بودند.
هیچکدام از بازیکنان بزرگ مستعفی، به جز مهدی ابطحی، با حضور مناجاتی به تیم ملی برنگشتند و تیم ملی، بدون بسیاری از ستارگان روز فوتبال، خود را از وجود ثروتی عظیم محروم میکرد.
در همین اوضاع و احوال، در اردوی برونمرزی تیم ملی، ۴ بازیکن اصلی تیم ملی مبادرت به انجام رفتاری کردند که جریمه آنها حذفشان از تیم ملی بود. خط خوردن نادر محمدخانی، مرتضی فنونیزاده، سیروس قایقران و مجتبی محرمی که بازیکنان اصلی ترکیب تیم بودند، به تضعیف تیم منجر شد. در این احوال، جواد زرینچه هم محروم شد تا به جز ۷، ۸ ستاره مستعفی، ۴ بازیکن اصلی باقیمانده تیم ملی را هم نداشته باشیم.
در خردادماه سال ۱۳۶۸، اتفاق تلخ دیگری هم رخ داد و بنیانگذار جمهوری اسلامی دیده از جهان فروبست و بازیهای تیم ملی، بنا به درخواست فدراسیون وقت، به تعویق افتاد و دیداری که قرار بود ۲۰ خردادماه برگزار شود، به ۲۴ تیر موکول شد.
تیم ملی از جامعه عزادار، بدون ۵ ستاره اصلی، به استان لیائونینگ رفت و در شهر شنیانگ میهمان چین شد.
ترکیب تیم ملی اعجابآور بود. محمد تقوی و محمد خاکپور، ۲ جوان ۲۱ و ۲۲ ساله، در دفاع چپ و راست پیراهن تیم را بر تن کردند. این ۲ در آن روزگار چنان گمنام بودند که گزارشگر ایرانی بازی تا دقیقه ۲۴ نامشان را نمیدانست!
تیم ملی با ترکیب عابدزاده درون دروازه، رضا حسنزاده، مهدی فنونیزاده، محمد تقوی و محمد خاکپور در خط دفاع، مرتضی کرمانی، مجید نامجومطلق، سیدعلی افتخاری و سیدمهدی ابطحی در خط میانی و فرشاد پیوس و کریم باوی در خط حمله به مصاف حریف رفت. با وجود همه کمبودها، میتوانستیم در دفاع چپ و راست از بازیکنان شناختهشدهای مثل انصاریفرد در چپ و فریبرز مرادی در راست بهره ببریم که اینگونه نکردیم. با وجود این که خیلیها آماده گلباران تیم بودند، فرشاد پیوس در دقیقه ۲۸ با ضربه سر، دیرک دروازه چین را لرزاند، اما در نیمه دوم چینیها که از حمایت ۲۵ هزار تماشاگر در شهر شمالی این کشور، هممرز کره و شوروی سابق، بهره میبردند، با ۲ گل ما را شکست دادند. مناجاتی در نیمه دوم انصاریفرد و محسن گروسی را به میدان فرستاد، اما چاره کار این تعویضها نبود.
تیم ملی، در حالی که میتوانست یک تیم کامل شامل محمد پنجعلی، نادر محمدخانی، مجتبی محرمی، شاهین بیانی، حمید درخشان، سیروس قایقران، شاهرخ بیانی، ناصر محمدخانی، عبدالعلی چنگیز و علیدوستی را در میدان داشته باشد، خودش را به راحتی از داشتههای خود محروم کرد.
۲۴ تیرماه، ۳۶ سال قبل، روز خاصی بود؛ تلخ بود، چون اولین بازی تیم ملی بعد از فوت امام بود؛ تلخ بود، چون ۵ بازیکن اصلی را در میدان نداشتیم؛ تلخ بود، چون از چین باختیم؛ اما در روزی که فرشاد پیوس برای اولین بار کاپیتان تیم ملی میشد، از جوانانی مثل محسن گروسی و محمد خاکپور بهره بردیم که بعدها از بهترینهای فوتبال ایران شدند.
