پیاتزا و چالش ترمیم تیم ملی والیبال
تیم ملی والیبال ایران پس از لیگ ملتهای ضعیف، در آستانه قهرمانی آسیا قرار دارد؛ جایی که پیاتزا با بازگشت اسماعیلنژاد و ترمیم نقاط ضعف به دنبال ساختن تیمی متفاوت است.
تیم ملی والیبال ایران پس از پشت سر گذاشتن یکی از ضعیفترین دورههای خود در لیگ ملتهای ۲۰۲۶، حالا باید برای یکی از مهمترین رقابتهای پیش رو آماده شود؛ مسابقاتی که برخلاف لیگ ملتها، جای چندانی برای آزمون و خطا باقی نمیگذارد و نتیجه آن میتواند مسیر والیبال ایران برای رسیدن به المپیک ۲۰۲۸ را تحت تأثیر قرار دهد.
ایران در لیگ ملتهای ۲۰۲۶ تنها سه پیروزی به دست آورد و با ۹ شکست در جایگاه پانزدهم جدول قرار گرفت؛ نتیجهای که با انتظارات از تیم ملی فاصله زیادی داشت. حالا شاگردان روبرتو پیاتزا روز پنجشنبه هفته جاری ابتدا راهی روسیه میشوند تا در یک اردوی تدارکاتی و تورنمنت بینالمللی اوفا مقابل روسیه، کوبا و بلاروس قرار بگیرند. پس از آن نیز دو دیدار دوستانه برابر دینامو در برنامه تیم ملی قرار دارد و سپس راهی شهر فوکوئوکا ژاپن میشوند تا در این آزمون بزرگ به میدان بروند.
این مسابقات برای پیاتزا بیشتر از آنکه فرصتی برای ساختن یک تیم جدید باشد، زمان مناسبی برای اصلاح تیمی است که بخش زیادی از فصل را با آن پشت سر گذاشته است. ترکیب تیم ملی برای مسابقات قهرمانی آسیا تغییر زیادی نکرده و همان بازیکنانی که در لیگ ملتها به میدان رفتند، حالا باید در روسیه و سپس در قهرمانی آسیا بازی کنند. به همین دلیل، سرمربی ایتالیایی فرصت چندانی برای تغییرات اساسی ندارد و باید بیشتر روی نقاط ضعف همین تیم تمرکز کند؛ بهویژه در پست دریافتکنندههای قدرتی که در لیگ ملتها یکی از بخشهای پرانتقاد تیم بود.
در این میان، پیاتزا یک تغییر مهم را در تیم ملی ایجاد کرده است؛ تغییر کاپیتان. مرتضی شریفی که در لیگ ملتها بازوبند کاپیتانی را بر بازو داشت، دیگر کاپیتان اول تیم ملی نخواهد بود و این مسئولیت به امین اسماعیلنژاد سپرده شده است. با این تصمیم، اسماعیلنژاد سومین بازیکنی است که در دوره حضور پیاتزا به عنوان کاپیتان تیم ملی انتخاب میشود. پیش از او جواد کریمی و مرتضی شریفی این مسئولیت را بر عهده داشتند.
انتخاب اسماعیلنژاد برای کاپیتانی در شرایطی انجام شده که این بازیکن پس از مدتها دوری، دوباره به تیم ملی بازگشته است. قطرپاسور ایران حدود یک سال قبل از آغاز قهرمانی جهان ۲۰۲۵ با مصدومیت مواجه شد و به همین دلیل هم قهرمانی جهان و هم لیگ ملتهای ۲۰۲۶ را از دست داد. حالا نام او در فهرست ۱۵ نفره پیاتزا قرار گرفته و اگر در روزهای باقیمانده اتفاق خاصی رخ ندهد، اسماعیلنژاد در قهرمانی آسیا به میدان خواهد رفت.
او پس از یک سال دوری، بار دیگر در یک مسابقه رسمی پیراهن تیم ملی را بر تن میکند؛ آن هم در تورنمنتی که برای والیبال ایران اهمیت ویژهای دارد و نخستین مرحله انتخابی المپیک ۲۰۲۸ محسوب میشود. اسماعیلنژاد در سالهای اخیر یکی از مهرههای اصلی تیم ملی بوده و به دلیل تجربه بینالمللی و حضور در لیگهای معتبر اروپایی، از بازیکنان شناختهشده والیبال ایران در سطح جهان به شمار میرود. او همچنین در حال حاضر مسنترین بازیکن تیم ملی است و حالا قرار است با عنوان کاپیتان اول، تیم ایران را در قهرمانی آسیا همراهی کند.
بازگشت اسماعیلنژاد البته یک رقابت مهم را هم در ترکیب تیم ملی ایجاد میکند. علی حاجیپور در لیگ ملتهای ۲۰۲۶ قطرپاسور اصلی ایران بود و حالا با حضور دوباره اسماعیلنژاد، پیاتزا دو گزینه باکیفیت در این پست در اختیار دارد. حاجیپور در لیگ ملتهای امسال در ۱۱ مسابقه ۱۸۵ امتیاز به دست آورد که شامل ۱۵۴ امتیاز در حمله، ۲۱ امتیاز در دفاع و ۱۰ امتیاز از سرویس بود. او با میانگین ۱۶.۶۲ امتیاز در هر مسابقه و موفقیت ۵۴.۲۳ درصدی در حمله، یکی از بازیکنان مؤثر ایران در این رقابتها بود.
البته اسماعیلنژاد هم در لیگ ملتهای ۲۰۲۵ در ۱۰ مسابقه ۱۵۸ امتیاز کسب کرد. ۱۳۹ امتیاز او از حمله، هشت امتیاز از دفاع و ۱۱ امتیاز از سرویس به دست آمد. میانگین امتیازگیری او ۱۵.۸۰ امتیاز در هر مسابقه بود و در حمله نیز به موفقیت ۴۹.۴۷ درصدی رسید. مقایسه این آمار نشان میدهد فاصله میان دو قطرپاسور تیم ملی چندان زیاد نیست. حاجیپور در لیگ ملتهای ۲۰۲۶ آمار بهتری ثبت کرده، اما اسماعیلنژاد نیز در آخرین دوره حضورش در این رقابتها عملکرد قابل قبولی داشته است. بنابراین پیاتزا حالا دستش برای انتخاب قطرپاسور اصلی بازتر است و میتواند با توجه به شرایط مسابقه و عملکرد بازیکنان، از هر دو گزینه استفاده کند.
در کنار بازگشت اسماعیلنژاد، وضعیت مرتضی شریفی نیز یکی از موضوعات مهم تیم ملی والیبال است. شریفی در لیگ ملتهای ۲۰۲۶ یکی از بازیکنانی بود که بیش از سایرین مورد انتقاد هواداران قرار گرفت. بخشی از انتقادها نیز به این موضوع برمیگشت که افت عملکرد او یکی از دلایل نتایج ضعیف ایران در این رقابتها بوده است. با این حال، بررسی آمار امتیازگیری شریفی نشان میدهد تفاوت عملکرد او با فصل گذشته آنقدر زیاد نیست. او در لیگ ملتهای ۲۰۲۶، ۱۱۵ امتیاز به دست آورد؛ در حالی که در لیگ ملتهای سال گذشته ۱۲۳ امتیاز گرفته بود. این در حالی است که شریفی در یکی از دیدارهای دوره قبل نیز نیمکتنشین بود و همین موضوع نشان میدهد اختلاف امتیازات دو فصل چندان چشمگیر نیست.
با وجود این، شریفی در دو فاکتور سرویس و دریافت نسبت به فصل گذشته با افت روبهرو شد؛ دو بخشی که برای یک دریافتکننده قدرتی اهمیت زیادی دارد. به نظر میرسد همین افت در کیفیت دریافت و سرویس، بیش از تعداد امتیازات، باعث شد عملکرد او با انتقاد بیشتری همراه شود.
حالا پیاتزا در آستانه قهرمانی آسیا باید از همین داشتهها بهترین استفاده را ببرد. او نه فرصت زیادی برای تغییر ترکیب دارد و نه میتواند شکستهای لیگ ملتها را جبران کند؛ اما میتواند با بازگشت اسماعیلنژاد، رقابت در پست قطرپاسور، انتخاب کاپیتان جدید و ترمیم نقاط ضعف تیم، ایران را با شرایط بهتری راهی مهمترین رقابت آسیایی سال کند.
قهرمانی آسیا برای تیم ملی ایران تنها یک تورنمنت دیگر در تقویم نیست. این مسابقات نخستین گام در مسیر انتخابی المپیک ۲۰۲۸ است و به همین دلیل، تیمی که در لیگ ملتها نتوانست انتظارات را برآورده کند، حالا باید خیلی زود خودش را جمعوجور کند. فرصت آزمون و خطا کم است و از اینجا به بعد، نتیجه اهمیت بیشتری از هر چیز دیگری خواهد داشت.
