راز دیدهنشده جام جهانی؛ داوران هم به اندازه ستارهها میدوند!
هر داور در طول یک مسابقه بیشاز 10 کیلومتر دوندگی دارد و پشت این دوندگی، آماده سازی چند ساله وجود دارد.
وقتی در دقایق پایانی یک مسابقه جام جهانی، سرنوشت بازی با یک تصمیم چندثانیهای تغییر میکند، همه نگاهها به داور مسابقه دوخته میشود؛ اما کمتر کسی میداند که داوران برای قرار گرفتن در بهترین موقعیت قضاوت، تقریباً به اندازه بازیکنان میدوند و ماهها تحت برنامههای حرفهای بدنسازی و ریکاوری قرار میگیرند.
خبرگزاری رویترز در گزارشی به پشتپرده آمادهسازی داوران جام جهانی ۲۰۲۶ پرداخته است؛ جایی که فیفا از حدود چهار سال قبل، پروژه آمادهسازی داوران این رقابتها را آغاز کرده تا آنها بتوانند از نظر جسمانی و ذهنی، همسطح بهترین بازیکنان جهان باشند.
طبق اعلام فیفا، هر داور در طول یک مسابقه جام جهانی به طور متوسط ۱۲ تا ۱۳ کیلومتر مسافت را طی میکند؛ آماری که با میزان دوندگی بسیاری از بازیکنان حاضر در زمین برابری میکند.
اما چالش داوران تنها به میزان دوندگی محدود نمیشود. آنها باید خود را با شرایط کاملاً متفاوت آبوهوایی و جغرافیایی نیز تطبیق دهند؛ از رطوبت سنگین شهر میامی گرفته تا ارتفاع بیش از ۲۲۰۰ متری مکزیکوسیتی که فشار زیادی به سیستم تنفسی وارد میکند. سفرهای طولانی، اختلاف ساعت و تغییرات دمایی نیز بخشی از دشواریهای این مأموریت است.
فیفا اعلام کرده تجربه برگزاری جام جهانی باشگاههای ۲۰۲۵ در آمریکا نقش مهمی در آمادهسازی داوران برای مقابله با گرما، رطوبت و اختلاف زمانی کشورهای میزبان جام جهانی ۲۰۲۶ داشته است.
تمریناتی مشابه ستارههای فوتبال
برنامه تمرینی داوران تفاوت چندانی با بازیکنان حرفهای ندارد. آنها تمرینات استقامت، قدرت، سرعت، چابکی و شتاب را در قالب شبیهسازی شرایط واقعی مسابقه انجام میدهند و عملکردشان به صورت لحظهای توسط متخصصان ورزشی بررسی میشود.
استفاده از ردیابهای GPS، حسگرهای ضربان قلب و آزمایشهای لاکتات خون، به کادر فنی فیفا کمک میکند تا میزان فشار وارد شده به بدن هر داور را اندازهگیری کرده و برنامه تمرینی او را با دقت علمی تنظیم کند.
به گفته فیفا، سه روز منتهی به هر مسابقه به تمرینات شبیهسازی بازی، تمرینات سرعتی و انفجاری اختصاص دارد و دو روز پس از مسابقه نیز داوران وارد مرحله ریکاوری فعال میشوند؛ مرحلهای که شامل ماساژ، سرمادرمانی (کرایوتراپی)، تمرینات سبک و برنامههای ویژه تغذیه و آبرسانی است.
تیمی بزرگ پشت قضاوت جام جهانی
تیم داوری جام جهانی ۲۰۲۶ از ۵۲ داور وسط، ۸۸ کمکداور و ۳۰ داور ویدئویی (VAR) از ۵۰ کشور تشکیل شده است. این گروه در کمپ اختصاصی فیفا در میامی مستقر هستند؛ جایی که علاوه بر امکانات تمرینی، از خدمات ۱۲ پزشک، ۱۰ فیزیوتراپیست و یک سرآشپز متخصص تغذیه ورزشی بهره میبرند.
حتی داوران هم مصدوم میشوند
با وجود این سطح از آمادگی، خطر آسیبدیدگی همچنان وجود دارد. در دیدار مرحله گروهی آمریکا و استرالیا، فلیکس زوایر، داور آلمانی مسابقه، در دقایق پایانی به دلیل گرفتگی شدید عضلات روی زمین افتاد و بازیکنان دو تیم به همراه یکی از کمکداوران به او کمک کردند تا پس از کشش عضلات، قضاوت مسابقه را به پایان برساند.
با نزدیک شدن رقابتها به مراحل پایانی، همه نگاهها معطوف به ستارههای حاضر در زمین است، اما در پشت هر تصمیم سرنوشتساز، داوری قرار دارد که کیلومترها دویده، ماهها تمرین کرده و میداند گاهی تنها یک سوت میتواند سرنوشت یک جام جهانی را تغییر دهد.